Drevené chrámy


photo PIPA

News
(Šariš región)... okres Svidnik 1...
by Pogranicze SK
Published: August 17, 2012
Izpis    Email

* Vysny Komarnik
Cerkiew greckokatolicka pod wezwaniem śś. Kosmy i Damiana.
Kostol sv. Kozmu a Damiána,
- miejscowość bezpośrednio przy polskiej granicy. 2 kilometry od przejścia granicznego w Barwinku. Cerkiew zbudowana w 1924 roku, z tego właśnie okresu pochodzi wyposażenie i ikonostas świątyni.
Jest to budowla trójdzielna z samonośną wieżą trzystopniową.

* Nizny Komarnik
Cerkiew greckokatolicka pod wezwaniem Opieki Bogurodzicy.
Kostol Ochrany Presvätej Bohorodičky,
 - zaledwie 4 kilometry od przejścia granicznego Barwinek, kilkaset metrów od drogi, na wzgórzu znajduje się postawiona w 1938 roku greckokatolicka cerkiew drewniana pod wezwaniem Ochrony Przeświętej Bogurodzicy. Została zaprojektowana przez znanego ukraińskiego architekta i badacza ludowej architektury - W. Siczyńskiego. Na sławę Bogu cerkiew zbudowali honorowi Łemkowie ze wsi Niżny Komarnik. Znajduje się w pobliżu miejsca, gdzie stała stara cerkiew. Jest to jedyna na Słowacji cerkiew zbudowana w tradycyjnym stylu ukraińskim. W latach 50-tych była przez pewien okres czasu użytkowana przez prawosławnych.
 W cerkwi znajduje się pochodzący z początku XX-wieku ikonostas z Trebisova. Ponieważ nie był przystosowany do tego obiektu, apostołowie i prorocy byli umieszczeni w kopule, ale część ikonostasu pochodzi z XVIII wieku.
Jednonawowa budowla z bali drewnianych postawiona jest na wyższej podmurówce. Powtarza się typ cerkwi bojkowski. To budowla zrębowa z trzema pomieszczeniami i dominującą środkową wieżą. Przed wejściem portal z wyrzeźbionymi słupkami. Okna górne są zwężone, dzięki czemu podkreślają wschodni styl bizantyjski. Nad nawą znajduje się ośmiokątna kopuła.

* Príkra
Greckokatolicki drewniany Kościół św. Michała Archanioła.
Kostol sv. Michala Archanjela,

 - z roku 1777 to trójdzielna budowla zrębowa.
Ikonostas pochodzi z połowy XVIII wieku, niektóre ikony są z XVII. Ikonostas jest drewnianą architekturą polichromową z czteroma rzędami ikon i drzwiami carskimi, ozdobionymi rzeźbą i malowidłami, pochodzi XVIII. Niektóre ikony (Mandylion, św. Michał, św. Mikołaj) pochodzą z XVII.
Obiekt w 2001 kompletnie odnowiono.

* Mirola
   Ikonostas pochodzi z epoki budowy świątyni. Ikony głównego rzędu z pierwszej części XVIII wieku pochodzą ze znamienitego kręgu tak zwanego  rybotyckich mistrzów, z Polskich Rybotycz. Druga górna część ikonostasu pochodzi z drugiej połowy XVIII. Różnica jest zauważalna na pierwszy rzut oka. Pierwszy rząd zawiera ikony: św. Mikołaja, Bogurodzicę Hidigitrię, Chrystusa Nauczyciela patronalną ikonę Opieki Najświętszej Bogurodzicy, która przedstawia objawienie Bogurodzicy w Konstantynopolitańskiej świątyni z początku X. Ciekawe są środkowe carskie wrota z końca XVII. Są zdobione sześcioma medalionami, dwoma zwiastowania i czterech Ewangelistów. W drugim rzędzie świąt są przedstawione największe święta liturgicznego roku. W środku tego rzędu jest ikona Ostatniej Wieczerzy. Trzeci rząd apostołów jest pod wpływem zachodniej tradycji. Patrząc od lewej zawiera ikony: św. Tomasz, Bartłomiej, Andrzej, Mateusz, Jakub, Piotr. W środku jest ikona Chrystusa Najwyższego  Kapłana, nazywana Pantokrator i dalej apostołowie: św. Paweł, Jan, Jakub, Juda Tadeusz, Szymon i Filip. Czwarty rząd proroków powstaje z dwunastu medalionów w sześciu rozszerzeniach. Szczyt ikonostasu jest zakończony tablicową ikoną Ukrzyżowania z ewangelistą Janem i z Maryją pod krzyżem. Główny rząd jest cegłowo-czerwonego koloru, reszta jest kombinacją niebieskiego, białego i zielonego koloru z delikatnym złoceniem. Ikonostas przeszedł wiele remontów. Ostatnie przebiegały w latach 1977-1979, odnowienie carskich wrót w 2008.
Za ikonostasem znajduje się ołtarz z ikoną Chrystusa niosącego krzyż z XIX wieku z rzeźbą rustykalno-rokokową ramą. Na bocznym ołtarzu jest umieszczony relief Ukrzyżowania z połowy XVIII.
 Ściany cerkwi zdobione są bogatą kompozycją ikon, które prawdopodobnie pochodzą ze starszej drewnianej cerkwi z końca XVII. Prawie wszystkie zostały odrestaurowane w latach 2003-2009. Warte uwagi są zwłaszcza ikony Narodzenia Bogurodzicy. Śliczna jest ikona Podwyższenia św. Krzyża, także zacny procesyjny obustronnie malowany krzyż.
W prezbiterium jest umieszczona ikona Archanioła Michała i ikona Bogurodzicy Hodygitrii. Hodigitria jest tą która towarzyszy, wskazuje drogę i chroni pielgrzymów. Pochwała nazywamy przedstawienie proroków po krawędziach ikony z ich proroctwami o Zbawicielu.
 W przedsionku sż umieszczone liturgiczne przedmioty znalezione podczas różnych remontów świątyni. Warto zauważyć szczególnie cenną płaszcze nicę, prawdopodobnie z XVII. Jest to wielka ikona na płótnie, przedstawiająca Układanie Chrystusa do grobu, która w roku 2004 została ułożona we wnętrzu ołtarza.
Osobnym rozdziałem są wyjątkowe księgi, najczęściej z XVII, używane podczas liturgii, które mają w dolnej części stron umieszczone historyczne dodatki o ofiarodawcach i innych ciekawych wydarzeniach. Świątynie była kilkakrotnie remontowana. Ostatnio przeszła całkowity remont w latach 2005-2008.

Bohdan Zhukiewicz
fot. slovakia.travel, Zakapior



Preglej komentarje (0)
... photo...

photo Veronika

Wędrujemy...

Drevené kostoly UNESCO...


... Expozícia ľudovej architektúry a bývania (Skanzen)
v Humenné...



... Múzeum ukrajinskej kultúry
v Svidník...


... Múzeum ľudovej architektúry
v Bardejovské Kúpele...


... Ľubovnianske múzeum
v Starej Ľubovni...


... wieś na Zamagurzu
v Osturňa...



... góralska wieś
v Ždiar...



... Múzeum liptovskej dediny
v Pribylina...



... rezerwat architektury ludowej
v Vlkolínec



... Múzeum oravskej dediny
v Zuberec-Brestová...



Wiesław Gargała