HISTORIA - región - Zemplín, Šariš, Spiš, Liptov, Orava...


Bojnický zámok - photo VICO

News
Wspomnienia - zabytki, masta, ruiny, zamki na Spiszu...
by Pogranicze SK
Published: May 5, 2012
Izpis    Email



ZABYTKI

   Miejski rezerwat zabytkowy Lewocza prezentuje zwarty kompleks cennych zabytków kulturalno-historycznych, ograniczonych stosunkowo dobrze zachowanymi murami obronnymi w kształcie prostokąta. Rozległy prostokątny rynek jest centrum starodawnej Lewoczy.

   Stoją tutaj rzymskokatolicki farny Kościół pod wezwaniem św. Jakuba z XIV wieku, będący jedną z najcenniejszych budowli sakralnych na Słowacji.
   Wysoka smukła wieża kościelna z pierwszej połowy XIX wieku jest najbardziej wyrazistym elementem panoramy miasta.
  
Niezwykle cennym jest wnętrze kościoła, będąc jedynym w swoim rodzaju muzeum średniowiecznej sztuki sakralnej.
   Późnogotycki drewniany ołtarz główny św. Jakuba, mierzący 18,6 m wysokości, jest najwyższym tego typu ołtarzem na świecie. Wykonano go z drewna lipowego w latach 1507 - 1517 w pracowni
Mistrza Pawła z Lewoczy. Swoją własną podobiznę Mistrz Paweł uwiecznił w jednej z dwunastu rzeźb apostołów wspaniałej kompozycji „Ostatniej Wieczerzy“, umieszczonej u stóp ołtarza.



   Z kościołem parafialnym sąsiaduje budynek dawnego Ratusza Lewoczskiego z arkadami, wzniesionego po pożarze w 1550 roku. Należy on do szczytowych osiągnięć świeckiej renesansowej architektury na Słowacji.
   Rynek otacza ponad 50 godnych uwagi kamienic mieszczańskich i patrycjuszowskich. Większość z nich znana jest pod nazwami pochodzącymi od nazwisk dawnych właścicieli.
   Już na pierwszy rzut oka odwiedzających zainteresuje szczególnie renesansowy Dom Thurzy, który neorenesansową sgraffitową fasadę otrzymał w 1904 roku.
Od 2009 roku miasto Lewocza zostało wpisane do Listy Światowego Dziedzictwa UNESCO.


1. System fortyfikacyjny
     Składał się z dwóch pasów wzmocnionych basztami murów obronnych, pomiędzy którymi znajdowała się fosa. Pochodzą przeważnie z XII i XIV wieku, a do ich budowy używano wapiennej zaprawy. Do miasta pierwotnie wiodły trzy bramy. Do dziś zachowały się brama Koszycka i brama Mendhardska. System fortyfikacji w Lewoczy to najlepiej zachowany system obronny na Słowacji - zachowało się 2/3 murów, które pierwotnie miały 2,5 kilometra długości. Mury wzmacniano i odnawiano w XVI i XVII wieku, zgodnie z rozwijającą się techniką wojskową.

2. Kościół św. Jakuba
     Najważniejszy zabytek miasta, który co roku przyciąga do Lewoczy tłumy turystów. Druga co do wielkości świątynia na Słowacji i największa na Spiszu. Znajduje się tu jedenaście gotyckich i renesansowych ołtarzy, renesansowe i barokowe rzeźby, drewniane ławy senatorskie, brązowa chrzcielnica, kielichy, monstrancja, gotyckie malowidła ścienne, epitafia szlachty i mieszczan. Świątynie zdobi klejnot architektoniczny - powstały w latach 1057 - 1517 najwyższy późnogotycki ołtarz na świecie (18,62 m). Został on wykonany z lipowego drewna w pracowni mistrza Pawła z Lewoczy.

3. Ratusz
     Ratusz z przyciągającymi wzrok renesansowymi arkadami, pierwotnie był budową w stylu gotyckim. Jego południową ścianę zdobią alegorie mieszczańskich cnót: ostrożność, wstrzemięźliwość, cierpliwość, odwaga i sprawiedliwość. W przeszłości ratusz był siedzibą rady miasta. Dziś na piętrze prezentuje swe ekspozycje Muzeum Spiskie. Podczas zwiedzania można tu zobaczyć postać Białej Damy z Lewoczy i fragment jej szat, deskę do chłosty, na której można było otrzymać 30 uderzeń, czy koło do łamania kości.

4. Klatka hańby
   Na rynku znajduje się także tak zwana klatka hańby z XVI wieku, wykorzystywana w przeszłości do publicznego piętnowania winnych przekroczeń prawa.
     Średniowieczny metalowy pręgierz z XVI wieku stojący na kamiennej podmurówce, znajduje się przy ratuszu. Ozdobiony jest metalowymi sercami liliami - symbolami niewinności i miłości. Pełnił rolę pręgierza dla występnych kobiet, które znalazły się na ulicy bez męża już po zaświeceniu lamp. Pobyt w klatce zwykle trwała 24 godziny. Pierwszą ukaraną kobietą była córka starosty Lewoczy, która złamała zakaz wychodzenia po zmroku. Otrzymała ona podwójną karę, ponieważ powinna być przykładem dla innych kobiet, a nim nie była. Obecnie pręgierz jest wielką atrakcją dla odwiedzających miasto.

5. Kościół ewangelicki
   To ogromna budowla z kopułowym dachem. Został wybudowany na planie krzyża greckiego w styli klasycystycznym zgodnie z projektem Antona Povolnego, znanego architekta z Egru. Do cennych dzieł w jego wnętrzu należy obraz ołtarzowy przedstawiający Chrystusa stąpającego po morzu, namalowany przez lewockiego artystę Józefa Czauczika, oraz barokowy drewniany okuty krzyż. O bogatych dziejach muzycznych miasta świadczą barokowe organy, a dla historii muzyki cenna jej biblioteka historyczna. Na ławkach kościelnych do dziś zachowały się tabliczki z imionami wiernych którzy w nich siadywali.
Opracowała i fotografowała Weronika

MIEJSCE PIELGRZYMEK
   Wysoko nad miastem wznosi się Góra Mariańska (781 m nad poziomem morza). Co roku na początku lipca Lewocza staje się miejscem największego na Słowacji spotkania pielgrzymów. Dziesiątki tysięcy wiernych, długimi rzędami wspinają się na górę, aby wspólnie oddać cześć Matce Boskiej podczas uroczystości odprawianych w neogotyckim Kościele Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny z początku XX wieku. W 1470 roku pierwotną kapliczkę pielgrzymów przebudowano na kościółek gotycki. We wnętrzu nowej świątyni umieszczoną wspaniałą figurę Marii Panny, która po dziś dzień jest centralnym punktem maryjnych pielgrzymek.
Opracowała i fotografowała Weronika



Preglej komentarje (0)
... photo...

Spišský hrad - photo Veronika

Śladami historii...

Hrad Strečno, Strečniansky hrad
zamek Strečno...



... Šarišský hrad...


... Bardiejów, Bardyjów, Bardiów...


... Spišský hrad
zamek Spiski...



... Spišská Kapitula...


... Mariánska hora
Mariańska Góra...



... Levoča...


... Ľubovnianske múzeum
- hrad Ľubovňa
zamek Lubowelski...



... Červený Kláštor
Czerwony Klasztor...



... Spišská Belá
Kaštieľ Strážky
pałac Strážky...


... Hrad Kežmarok...


... Hrad Liptovský Hrádok...


... Liptovský Starý hrad,
Sielnický hrad...


Likavský hrad


Oravský hrad...